Tańce karnawałowe

W dzisiejszych czasach okres karnawału kojarzy się głównie z wielką uliczną fiestą podczas  w Rio de Janeiro. Cieszy się on zainteresowaniem nie tylko miejscowej ludności, ale i przyciąga ludzi z całego świata. Miejscowi tancerze przygotowują się do tego wydarzenia przez cały rok w tak zwanych escholas de samba. Tworzą one odrębne grupy, rywalizujące później ze sobą podczas karnawałowego szaleństwa. Główne parady odbywają się od ostatniego piątku przed środą popielcową. Przez pięć dni i nocy uczestnicy wielkiej fiesty mają okazję podziwiać zmagania najlepszych szkół samby. Całemu widowisku towarzyszą kolorowe, przyciągające wzrok i uwagę, pełne przepychu stroje.

Nie trzeba jednak wyjeżdżać do Brazylii, żeby poczuć gorączkę karnawałowych nocy. Obecnie już na całym świecie okres karnawału obfituje w bale, imprezy, uliczne fiesty.

Żadna impreza karnawałowa nie może obejść się bez dobrej muzyki do tańca. Taniec przełamuje bariery między ludźmi, jest świetną okazją do wyrażania emocji.

Na karnawałową imprezę nie idziemy po to, by podpierać ściany. Umiejętność tańczenia stała się już dobrym obyczajem. Po prostu wypada umieć dobrze tańczyć. Na szczęście coraz rzadziej zdarza się, ze trzeba kogoś zachęcać do zabawy na parkiecie. Dotyczy to wszystkich - bez względu na wiek i płeć. Nie ma zasady, bawią się wszyscy.

Jakie tańce są modne w karnawale? Od wielu już lat niezmienną popularnością cieszą się tańce towarzyskie.  Zimowa pora za oknem sprzyja  gorącym rytmom. Nie od dziś te najgorętsze to rytmy latynoamerykańskie: samba, cha cha, rumba, jive. Są to tańce, w których liczy się zmysłowy ruch ciała, zwłaszcza bioder i "iskrzenie" między partnerami. Technika jest ważna, ale jeszcze ważniejsze jest reagowanie całym ciałem na muzykę. Chociażby jive - młodszy brat rock’n’rolla. Najbardziej szalony, dynamiczny, ekspresyjny, w którym wszystko jest dozwolone.

Tańce latynoamerykańskie powstawały głównie na początku XX wieku i w późniejszych jego dekadach, swoje korzenie jednak mają znacznie wcześniej. Powstały w wyniku połączenia rytmów niewolników afrykańskich z wpływami muzycznymi osadników hiszpańskich, czy jazzu.

Mało kto zdaje sobie sprawę z tego, że tańce te na początku miały znaczenie przede wszystkim religijne. Dopiero z upływem czasu, stały się źródłem rozrywki, i zatraciły swoje pierwotne znaczenie.

SAMBA

Samba jest tańcem narodowym Brazylii. Była i nadal jest tańczona podczas ulicznych festiwali i uroczystości.

foto. Diana Kłos, Akademia Tańca M&I Sulewscy

Taniec ten rozwinął się z kombinacji tradycyjnych rytmów i muzyki przywiezionych do Brazylii przez zachodnio-afrykańskich niewolników, południowoamerykańskich Indian oraz muzyki Portugalskich imigrantów. Kiedy w 1888 roku został wprowadzony w Brazylii zakaz niewolnictwa, wielu byłych niewolników przeniosło się do Rio de Janeiro, które stało się wówczas i pozostało do dziś, głównym ośrodkiem samby. W późniejszym okresie muzyka i taniec rozprzestrzeniły się na cały obszar kraju. Instrumentem towarzyszącym sambie od zawsze były przede wszystkim bębny.

foto. Diana Kłos, Akademia Tańca M&I Sulewscy

W początkowym okresie swojego rozwoju samba była tańcem zakazanym, postrzeganym jako grubiański i nieprzyzwoity przez wyższe klasy Rio de Janeiro.

Samba pojawiła się po raz pierwszy w Europie w 1914 roku, jednak nie cieszyła się popularnością. Dopiero po II wojnie światowej zyskała uznanie wśród szerszej rzeszy publiczności. W Stanach Zjednoczonych poznano sambę w późnych latach dwudziestych dzięki broadwayowskiemu przedstawieniu "Street Carnival".

RUMBA

Pod koniec XIX wieku zniesiono na Kubie niewolnictwo. Dawni niewolnicy, bez pieniędzy i bez ziemi, zaczęli osadzać się w małych społecznościach na przedmieściach miast. Członkami tych społeczności stali się także biali pracujący na przedmieściach. W rumbie istotny jest rytm, który jest bodźcem do tańca. Jego źródłem początkowo były przedmioty codziennego użytku, z czasem zastąpione przez bębny. Rumba stała się tańcem narodowym Kuby, której przypisuje się największą rolę w jej rozwoju. Ludowa rumba jest tańcem o natężeniu erotycznym, pełnym gwałtownych i wijących się ruchów bioder.

Anna Ramiączek, Norbert Mika, Akademia Tańca M&I Sulewscy

W Europie po raz pierwszy zatańczono rumbę pod koniec lat 20-tych ubiegłego wieku. Zademonstrowana wtedy była w Paryżu przez grupę kubańskich tancerzy. Lata 30-te to zapoznanie tanecznej stolicy świata - Londynu - z tym tańcem. Rumba nie zyskała wtedy w Europie popularności, gdyż jako muzyka i taniec uważana była za zbyt egzotyczną. Znalazła jednak swoich zwolenników w Stanach Zjednoczonych.

Katarzyna Żurawska, Marcin Niewiadomski, Akademia Tańca M&I

W połowie lat 50-tych XX wieku rozpoczął się wpływ muzyki jazzowej na różne gatunki muzyczne. Nie ominął on również muzyki kubańskiej. Powstała jej nowa odmiana – mambo. Pod wpływem nowej muzyki powstały nowe interpretacje ruchowe rumby. Tempo uległo zwolnieniu, ruchy stały się bardziej leniwe.

CHA CHA

Na powstanie muzyki cha cha cha złożyły się wpływy, jakie wywarły na kubańską muzykę taneczną jazz i swing.

Mimo iż jest to taniec kubański jego rozwój przypisuje się angielskiemu nauczycielowi tańca Pierrowi Lavelle. Podczas swojej podróży na Kubę na początku lat 50-tych zauważył, że czasami rumba (od niej wywodzi się mambo) tańczona jest w odmienny sposób niż dotychczas, czyli z pewnymi dodatkowymi krokami. Kiedy powrócił do Anglii zaczął nauczać w swojej szkole tańca tych kroków jako oddzielnego tańca.
 
Jest wiele teorii tłumaczących nazwę tego tańca. Jedna z nich mówi, iż cha cha cha odzwierciedla odgłos stóp tancerza na parkiecie.

JIVE

Powstanie jive’a, tańca latynoamerykańskiego, wiąże się ze wzrostem popularności muzyki jazzowej na początku ubiegłego stulecia i wiąże się z rewolucją taneczną zapoczątkowana przez młodzież. Odrzucała ona stereotypowe formy tańczenia i technikę taneczną opartą na zasadach tańca klasycznego.

Kinga Jurecka, Marek Fiksa, Akademia Tańca M&I Sulewscy

Początkowo nowe formy taneczne powstałe na bazie muzyki jazzowej nazywano zbiorowo "tańcami jazzowymi". Jednym z takich tańców był swing, który pojawił się w Europie w 1937 r. Bezpośrednim następcą swinga był jitterburg prekursor współczesnego jive. Tańczony był przez młodzież z Harlemu i charakteryzował się ekspresyjnymi ruchami i licznymi akrobatycznymi ewolucjami. Partnerki podnoszone były wysoko w górę, przerzucane przez barki i biodra. Kiedy taniec ten dotarł do lokali londyńskich wywołał przede wszystkim szok i przerażenie. Pomimo prób zakazów tej formy tańca zyskiwał on coraz większą popularność, zwłaszcza wśród młodzieży. Jive narodził się poprzez „uspokojenie” jitterburga, czyli dostosowanie go do pragmatyzmu Anglików i usunięcie co niektórych akrobatycznych figur.

Co jednak zrobić, aby na karnawałowej zabawie czuć się swobodnie i nie martwić się brakiem umiejętności? Pomóc nam mogą w tym kursy tańca. W tej chwili większość szkół tańca oferuje kursy nastawione właśnie dla miłośników karnawałowego szaleństwa. Nabyte na kursach umiejętności przydadzą się z pewnością wielokrotnie - nie tylko w okresie karnawałowego szaleństwa. Okazja znajdzie się zawsze.

Nie zapominajmy jednak, że podczas karnawałowych nocy najważniejsza jest dobra zabawa i wykorzystanie każdej okazji do tańca.

Pozostaje nam już tylko wybór karnawałowej kreacji - ma być bogato, święcąco  i…Viva la Carnival!